Nadere info

Meer over koolhydraten

De term koolhydraten is een uitermate belangrijk begrip in de diabetes wereld, daarom gaan we er hier wat dieper op in. We onderscheiden koolhydraten in enkelvoudige, dubbele en meervoudige suikers.

De belangrijkste enkelvoudige suikers zijn glucose (ook bekend als druivensuiker of dextrose) en fructose (of vruchtensuiker). Galactose komt voor in melkpoducten.

Dubbele suikers bestaan uit twee enkelvoudige suikers. Zo bestaat gewone suiker in allerlei zoetwaren uit glucose + fructose en melksuiker uit glucose + galactose.
Dan is er nog moutsuiker bestaande uit glucose + glucose. Moutsuiker ontstaat bij kieming van gerst, en wordt gebruikt bij het brouwen van bier, of het stoken van jenever of malt-whisky.

Zetmeelproducten zijn meervoudige suikers; ze bestaan uit een lange keten van glucosedeeltjes.
De dubbele en meervoudige suikers worden in het maagdarmkanaal gesplitst in enkelvoudige suikers, die klein genoeg zijn om in het bloed te worden opgenomen.

Van de enkelvoudige suikers geeft glucose een snellere stijging van de bloedglucose dan fructose, zoals er dadelijk wordt uitgelegd. Glucose, druivensuiker of dextrose, of drankjes die dat bevatten, zijn dus wél geschikt om in te nemen bij een te laag bloedglucosegehalte (ofwel een hypo), de andere suikers en lightdrankjes niet.

Klik hier voor een overzicht van de verschillende soorten koolhydraten.

Koolhydraten en glucosepieken

Af en toe komt u de termen glycemische index en koolhydraten tellen tegen, vooral in het kader van glucosepieken na een maaltijd. We leggen daarom uit wat het is, al is het voor u in de praktijk van weinig belang.

De glycemische index is een maat voor de snelheid waarmee glucose uit koolhydraatbevattende voedingsmiddelen in het bloed komt. Hoe hoger de glycemische index, hoe sneller de bloedglucose stijgt.

Glucose (= dextrose of druivensuiker) heeft een glycemische index van 100, vruchtensuiker echter maar van 20-29. Daarom is dextrose zo geschikt om in te nemen bij een lage bloedglucose of hypo, en vruchtensap niet.

Voor uw algemene diabetes is de glycemische index niet van belang. Men zegt wel dat voedsel met een lage glycemische index de bloedglucose langzaam doet stijgen. Dit geeft een stabieler glucoseverloop.

De Nederlandse maaltijden bevatten meestal naast koolhydraten, ook vetten, eiwitten en vezelrijke groente of fruit, die vertragend werken op de maagontlediging. Daarbij verdwijnt grotendeels het nadelige effect van een hoge glycemische index.

Hoe populair het tellen van de koolhydraten in alles wat je eet en drinkt in Amerika ook is (carb counting lijkt er wel een sport!), het is vrij lastig. Daarnaast is het voor de meeste mensen met type 2 diabetes niet nodig, zolang de alvleesklier nog insuline produceert.

Door zelf de bloedglucose te meten na de maaltijd kunt u leren welke soort maaltijden de glucosewaarden het meest verhogen.

Is koolhydraten tellen voor u wel een goed plan, en beschikt u over een smartphone of tablet? Dan kunt u hier een koolhydratentabel als app downloaden.