Nadere info

Zwangerschap

Zwangerschapsdiabetes

Zwangerschapsdiabetes is een vorm van diabetes, die ontstaat tijdens de zwangerschap en weer weg gaat na de bevalling. Hoe kan dat?

Tijdens de zwangerschap stijgen in het bloed de hoeveelheden van diverse hormonen, zoals oestrogeen en progesteron. Ze verminderen de gevoeligheid van het lichaam voor insuline, waardoor de behoefte aan insuline toeneemt. Bij gezonde vrouwen maakt de alvleesklier dan meer insuline, genoeg om de glucose normaal te houden.

Bij sommige vrouwen is van nature al sprake van minder gevoeligheid voor insuline of een minder goede insulineproductie, bijvoorbeeld als diabetes in de naaste familie voorkomt of bij fors overgewicht. Hun alvleesklier kan dan niet opboksen tegen de verhoogde behoefte aan insuline, en er ontstaat diabetes.

Als na de bevalling de hormoonspiegels zijn gedaald herstelt het evenwicht, en verdwijnt de diabetes weer. Het is dan ook te begrijpen dat bij een volgende zwangerschap weer diabetes kan optreden, en dat bijna de helft van de vrouwen (zeker als ze te zwaar worden of blijven) later in het leven diabetes type 2 ontwikkelt.

Normale bloedglucosewaarden zijn een voorwaarde voor een ongecompliceerde bevalling en een gezonde baby. Vaak volstaan dieetmaatregelen. Worden toch glucosewaarden boven de 7 mmol/l gevonden, dan is behandeling met glucoseverlagende medicatie noodzakelijk. In eerste instantie zal gestart worden met tabletten (metformine); indien dit onvoldoende effectief is zal insuline worden toegevoegd.

Zwangerschap bij diabetes type 2

Zwangerschap bij mensen met diabetes type 2 komt steeds vaker voor, nu dit type op steeds jongere leeftijd optreedt, en vrouwen vaak op oudere leeftijd zwanger worden. Ondanks aanzienlijke verbeteringen in de uitkomst voor een moeder met diabetes en haar kind in de laatste twintig jaar, hebben beiden meer kans op complicaties dan de gemiddelde zwangere vrouw en haar baby.

Hoe hoger uw HbA1c ofwel hoe slechter uw glucoseregulatie is op het moment van de bevruchting, hoe meer kans op aangeboren afwijkingen bij de baby, of een miskraam.

Het is dus echt belangrijk uw zwangerschap zorgvuldig te plannen en goed voor te bereiden, in overleg met een internist en een gynaecoloog. Men streeft naar een zo goed mogelijk HbA1c, bij voorkeur onder de 42 mmol per mol. Dat kan betekenen dat de glucoseverlagende tabletten onvoldoende effectief zijn en gestart moet worden met insuline in een meestal meermaal daags schema.

Voor de geplande bevruchting zult u al starten met foliumzuur, een vitamine die de kans op aangeboren afwijkingen bij de vrucht, zoals een open ruggetje, verlaagt.

Intensieve controle door de internist en de gynaecoloog is tijdens de zwangerschap nodig om een scherpe glucoseregulatie te bereiken zonder ernstige hypo's, en de groei van u en uw kind in de gaten te houden. De glucose streefwaarden zijn nuchter kleiner of gelijk aan 5,3 mmol/l en 1 uur na de maaltijd kleiner of gelijk aan 7,8 mmol/l. Zwangere vrouwen met diabetes type 2 hebben meestal nog geen diabetische complicaties, die zwangerschap of bevalling ongunstig kunnen beïnvloeden.

Een miskraam, een voortijdige baring of een moeizame bevalling komen vooral voor bij een te groot kind. De oorzaak daarvan is niet geheel duidelijk, al spelen de insulinespiegel bij de vrucht, en hoge glucosewaarden en gewicht bij de moeder een rol.

Hoewel een spontane bevalling de voorkeur verdient, kan het in het belang van uw kind nodig zijn de bevalling in te leiden of te beëindigen met een keizersnede. Na de bevalling zal uw baby verblijven op een speciale afdeling, om hypo's die kunnen ontstaan door wegvallen van de glucosetoevoer van uw kant, te kunnen behandelen.

Kortom, u moet er zeker meer voor doen dan een vrouw zonder diabetes, maar voor het resultaat, een gezonde baby, heeft u dat vast wel over!